Yurt Dışında Verilen Vekâletname Türkiye’de Geçerli mi?

Türkiye’ye gelmeden işlem yapılabilir mi?

Türkiye’deki evini satmak, miras işlemini yürütmek veya şirket toplantısına temsilci göndermek isteyen yabancı, işlem tarihinde yurt dışında bulunabilir. Birçok işlem vekil aracılığıyla yürütülebilir. Bunun için vekâletnamenin hem düzenlendiği makam hem de Türkiye’deki kullanım amacı bakımından uygun hazırlanması gerekir. Belgenin yabancı noterde imzalanmış olması, tek başına her kurumun belgeyi kabul edeceği anlamına gelmez.

Vekâletname, bir kişinin başkası adına hangi işlemleri yapabileceğini gösterir. Noter, kimliği ve imzayı denetleyerek hukuki işlemleri belgelendiren yetkili kişidir. Yabancı ülkedeki noter işlemi ile Türkiye’deki noter işleminin şekli farklı olabilir. İnceleme sırasında belgenin kaynağı, tasdik şekli, Türkçe tercümesi ve verilen yetkiler birlikte değerlendirilir. Ayrıca vekâletname, şahsen yapılması gereken işlemleri temsilciyle yapma hakkı vermez. Örneğin evlenmek isteyen kişi, kendi yerine vekilini evlendirme memuruna gönderemez.

Yabancılar Türk konsolosluğunda vekâletname verebilir mi?

Türk konsoloslukları, yurt dışında Türkiye adına konsolosluk ve belirli noterlik işlemlerini yapan dış temsilciliklerdir. 1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 191. maddesi, yurt dışındaki noterlik işlerini konsoloslara verir. Yabancı gerçek kişiler de Türkiye’de kullanmak üzere Türk konsolosluğunda vekâletname düzenletebilir. Belge Türkçe hazırlanır. Türkçe bilmeyen kişi için temsilciliğin kabul ettiği yeminli tercümanın katılımı gerekir. Kimlik belgesi, gerektiğinde onaylı Türkçe tercümesi ve işleme özgü belgeler başvurudan önce hazırlanır.

Konsolosluğun düzenlediği vekâletname için ayrıca yabancı ülke apostili aranmaz. Ancak belge yine yapılacak işlemin gerektirdiği yetkileri içermelidir. Başvuru sahibi, taşınmaz bilgilerini veya temsilcinin kimlik bilgilerini önceden temin etmelidir. Dışişleri Bakanlığının açıklamaları, yabancı ülkede kurulmuş şirketleri ayrıca ayırır. Türk dış temsilcilikleri, yabancı hukuka göre kurulmuş şirketleri temsilen vekâletname düzenlemez. Bu şirketlerde, kuruluş ülkesindeki yetkili makamlar üzerinden belge hazırlanır. Şirket adına imza atan kişinin temsil yetkisi de belgelenir.

Apostil nedir, her yabancı vekâletname için gerekir mi?

Apostil, belgedeki resmî imzanın gerçekliğini, imzalayanın sıfatını ve gerektiğinde mühür veya damgayı doğrulayan tasdik şerhidir. Dayanağı, 1961 tarihli Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi’dir. Sözleşmenin Türkiye ile belgenin düzenlendiği ülke arasında uygulanması gerekir. Apostili, belgenin düzenlendiği ülkenin yetkili makamı verir. Türk konsolosluğunun yaptığı imza ve mühür tasdiki ise farklı bir usuldür.

İki ülke arasında uygulanabilir bir tasdik muafiyeti bulunuyorsa apostil gerekmeyebilir. Sözleşmenin uygulanmadığı durumlarda, ilgili ülkenin yetkili makamları ve Türk dış temsilciliği üzerinden tasdik zinciri gündeme gelir. Ülkenin yalnızca sözleşmeye katıldığını öğrenmek yeterli değildir. Yürürlük tarihi ve Türkiye ile ilişkide uygulanabilirlik de kontrol edilir.

Apostil, vekâletnameye yazılmamış bir yetkiyi eklemez. Belgenin içeriğini Türk hukukuna uygun hâle de getirmez. Örneğin taşınmaz satışı için yetersiz kalan bir yetki metni, apostil alındığında kendiliğinden yeterli olmaz. Aynı şekilde, apostil tercümenin yerine geçmez. Tasdik ile işlemin içeriği bu nedenle ayrı incelenir.

Türkçe tercüme hangi aşamada hazırlanır?

Yabancı dildeki vekâletname için Türkiye’de kullanılabilecek Türkçe tercüme hazırlanır. Yabancı noter üzerinden ilerlenen olağan yolda, önce vekâletname düzenlenir ve gereken apostil veya diğer tasdik tamamlanır. Ardından belgenin tamamı, tasdik şerhleriyle birlikte çevrilir. Türkiye’de yeminli tercüman ve noter onayı bu amaçla kullanılan yollardan biridir. Yurt dışında yapılan tercümenin kabul şartları ise kullanılacağı kurum ve tasdik usulüne göre ayrıca değerlendirilir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 223. maddesi, yabancı dildeki belgeye dayanan tarafın tercümeyi de mahkemeye sunmasını ister. Mahkeme ayrıca resmî tercüme isteyebilir. Bu nedenle her dava dosyası için aynı tercüme şartını varsaymak doğru değildir. Pasaporttaki ad, soyad ve diğer kimlik bilgileri de vekâletnameyle karşılaştırılır. Evlilik sonrası soyadı değişikliği veya farklı alfabelerden aktarım, ek kimlik belgesi gerektirebilir. Çeviri, asıl belgedeki kimlik hatasını düzeltme yolu olarak kullanılmamalıdır.

Vekâletname birden fazla sayfadan oluşuyorsa, metin ile tasdik sayfalarının bağlantısı korunmalıdır. Ayrı sayfadaki apostilin hangi belgeye ait olduğu anlaşılmalıdır. İmza, mühür ve ekler okunabilir olmalıdır. Tercüme için yalnızca yetkilerin yazdığı sayfanın gönderilmesi yeterli olmayabilir. Belge düzenlendikten sonra yetkisiz kişilerce yapılan eklemeler de kabul sorunu doğurabilir. Eksiklikler, belgeyi düzenlemeye veya düzeltmeye yetkili makam önünde giderilmelidir.

Tapu işlemleri için neden ayrı vekâletname kontrolü yapılır?

Tapu müdürlüğü, taşınmaz mülkiyetini ve ilgili hakları resmî sicile kaydeden kurumdur. Noterlik Kanunu’nun 89. maddesi, tapuda işlem gerektiren vekâletnameler için düzenleme şeklini öngörür. Bu şekil, yalnızca hazır metnin altındaki imzanın onaylanmasından farklıdır. Belgenin yetkili makam tarafından gereken usulle hazırlanmasını ifade eder. Yabancı makamın sadece imzayı onaylaması, Türkiye’deki tapu işlemi için yeterli olmayabilir.

Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün (TKGM) yurt dışında düzenlenen vekâletnamelere ilişkin kılavuzu, bu belgeler için özel şartlar açıklar. Gerçek kişinin tapu vekâletnamesinde fotoğraf, kimlik tespiti, imza, mühür ve yetki metni birlikte kontrol edilir. Fotoğrafın tasdiki de incelemenin parçasıdır. Apostil, bu şartların yerine geçmez. Satış, satın alma, ipotek ve bağış farklı işlemlerdir. Metin, hangisine izin verildiğini açıkça göstermelidir. Belirli bir taşınmazla sınırlı yetki isteniyorsa, tapu kayıt bilgileriyle sınır kurulabilir. Taslak metnin imzadan önce kontrolü, belgenin yeniden düzenlenmesi ihtimalini azaltır.

Genel vekâletname dava ve şirket işlemlerinde yeterli mi?

Belgenin başlığında genel vekâletname yazması, temsilcinin her işlemi yapabileceğini göstermez. HMK’nin 74. maddesi, bazı işlemler için açık yetki arar. Sulh olmak, davadan veya kanun yollarından feragat etmek bu işlemler arasındadır. Boşanma gibi kişiye sıkı sıkıya bağlı haklarla ilgili davalarda da ilgili yetkinin açıkça belirtilmesi gerekir. Dava açma yetkisiyle, karşı tarafla anlaşarak uyuşmazlığı sona erdirme yetkisi aynı kapsamda düşünülmemelidir.

Şirket işlemlerinde ise temsil edilecek tarafın ortak mı yoksa şirket mi olduğu belirlenir. Yabancı ortak, kendi paylarıyla genel kurula katılmak için temsilci atayabilir. Şirket adına sözleşme imzalamak ise şirketin temsil düzenine bağlıdır. Bir kişinin ortak olması, şirketi tek başına temsile yetkili olduğunu göstermez. Şirket adına vekâlet veriliyorsa, imza sahibinin yetkisini gösteren sicil kaydı veya diğer belgeler gerekebilir. Belgenin tercümesi ve tasdiki kadar, yetkiyi kimin verdiği de işlemden önce kontrol edilmelidir.

Eksik belge işlemi veya davayı nasıl etkiler?

HMK’nin 224. maddesi, yabancı resmî belgelerin tasdikini düzenler ve milletlerarası sözleşme hükümlerini saklı tutar. Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 05.04.2021 tarihli, 2021/1896 esas ve 2021/2662 karar sayılı kararı, davadaki temsil eksikliğinin etkisini gösterir. Daire, incelenen yabancı vekâletnamede apostil bulunmadığı için vekile yapılan tebligatları geçerli saymamıştır. Davalının savunma hakkı kısıtlandığından hükmü bozmuştur. Bu karar, tasdik eksikliğinin yargılamanın sonucunu da etkileyebileceğini gösterir.

Şirket genel kurulundaki temsil belgesi ise ilgili şirket kurallarıyla birlikte incelenir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 15.10.2025 tarihli, 2025/1493 esas ve 2025/6272 karar sayılı kararında bir iptal hükmünü onamıştır. Onanan kararda, somut genel kurul vekâletnamesinde apostil bulunmaması tek başına geçersizlik nedeni sayılmamıştır. Temsilcinin toplantıya alınmaması ve bunun kararlara etkisi değerlendirilmiştir. Bu tespit, tapu müdürlüğünde veya mahkemede de apostilsiz belgenin kabul edileceği anlamına gelmez. Belgenin nerede, hangi işlem için kullanıldığı sonucu değiştirebilir.

Belgenin aslını göndermek ve yetkiyi sınırlandırmak gerekir mi?

Taranmış belge, işlem öncesi kontrol için kullanılabilir. Ancak bir e-posta eki, gereken asıl belgenin veya usulüne uygun örneğin yerini her işlemde tutmaz. TKGM’nin 08.12.2025 tarihli talimatı, yabancı ülke hukukuna göre düzenlenen vekâletnamelerin asıllarının tapu arşivinde saklanmasına devam edileceğini belirtir. Talimat, bu belgelerin Türkiye Noterler Birliği sistemlerinden kontrol edilememesini gerekçe gösterir. Birden fazla işlem planlanıyorsa, gerekli asıl ve örnek sayısı belge düzenlenmeden önce belirlenmelidir.

Yetki, ihtiyaç duyulan işlemle ve uygun görülürse süreyle sınırlandırılabilir. Satış bedelinin tahsili, banka işlemleri ve başka bir temsilci atama yetkisi ayrıca değerlendirilmelidir. İş tamamlandığında belgenin kendiliğinden her amaç bakımından sona erdiği varsayılmamalıdır. Yetki geri alınacaksa, azil işlemi ve ilgili kişilere bildirim birlikte ele alınır. Azil, vekilin görevine son verilmesidir. Belgenin düzenlendiği makam, tarihi ve işlem numarası saklanmalıdır. Bu bilgiler, hem işlem sırasında hem de daha sonra yetkinin kontrolünde kullanılabilir.

İşlem öncesi hazırlıkta, belgenin kullanılacağı kurum ve yapılacak işlem kesinleştirilir. Ardından gerekli yetkiler belirlenir, uygun düzenleme yolu seçilir ve tasdik şartları kontrol edilir. Tercüme ve belgenin Türkiye’ye ulaştırılması bundan sonra planlanır. İmzalanmış belgenin bütün sayfalarının bir kopyası da saklanır. Bu sıra, apostili tamamlanmış fakat amaçlanan işleme uygun olmayan bir vekâletnameyle başvuru yapılmasını önlemeye yardımcı olur.

Sık Sorulan Sorular